- მთავარი
- ჩვენს შესახებ
გამარჯობა, მე კლიფ ვეიცმანი ვარ.

დისლექსია მაქვს.
მესამე კლასში დამიდგინეს. ეს ჩემი ცხოვრების ერთ-ერთი საუკეთესო დღე იყო.
მანამდე სკოლაში თითქოს ვკითხულობდი.
წიგნს ვხსნიდი, თითს სიტყვებზე ვატარებდი, რომ სხვებს (მშობლებს, მასწავლებლებს, მეგობრებს, და-ძმას) არ ეფიქრათ, რომ სულელი ან ზარმაცი ვიყავი.
"საკითხავ წრეებზე" ძალიან ვინერვიულებდი.
ბავშვები ერთმანეთს უბრუნებდნენ ხმამაღლა კითხვის რიგს და ჩემი ჯერიც სულ ახლოვდებოდა.
ხელები მიოფლებოდა.
სიმართლე რომ გითხრათ, დროს ვიჭერდი. როგორც კი ჩემი ჯერი მოდიოდა…
ტუალეტში ვიმალებოდი.
ყოველთვის ეგრე ვიქცეოდი.
მასწავლებელს ალბათ ეგონა, შარდის პრობლემა მქონდა. ასეც ჯობდა, ვიდრე გონებაჩლუნგად ან სულელად ჩამთვლიდნენ.
ყველაზე რთული მამა იყო. ჩემი გმირი.
ადამიანი, ვის მსგავსადაც მეც მინდოდა გავმხდარიყავი.
ყველა სცემდა მას პატივს. მეც ძალიან ვაფასებდი. მინდოდა, ჩემით ეამაყა.
"კლიფ, რატომ ხარ ასეთი ზარმაცი? არ გინდა კითხვა ისწავლო?"
"მინდა! ვერ ხედავ, როგორ ვცდილობ?!" – ვუპასუხე გაღიზიანებულმა, ცრემლები მომდიოდა.
"არა, ასე არ ჩანს. ყოველდღე ორი საათი გივარჯიშებ კითხვაში. ყველა პროგრამა ვიყიდე. შეწყვიტე ყოყმანი და ერთხელ მაინც დამიფიქრდი."
"დამიფიქრდი?! სულ ყურადღებით ვარ."
"არ ხარ. არც გინდა. შენი და ამ დროს უკვე კითხულობს, 6 წლისაა."
"იმიტომ, რომ მე ვასწავლე! არ მინდოდა იგივე გამოეცადა მასაც."
ყველა წესი ზეპირად ვიცი. ყველა. მაგრამ როცა ვიყენებ, უბრალოდ… არ მშველის."
კითხვაზე ვოცნებობდი.
ბავშვობაში პრეზიდენტობა, მეცნიერი ან პოპვარსკვლავობა მინდოდა.
ვიცოდი, ვინც მინდა ვიყო – უნდა ვკითხულობდე.
მუდამ წიგნით დავდიოდი და წარმოვიდგენდი, რომ ოდესმე მაინც წავიკითხავდი მას.
ყველაზე მეტად ჰარი პოტერის წაკითხვა მინდოდა.
მაგრამ როცა მე-20-ედ გამაღვიძა ბიბლიოთეკარმა, რადგან მესამე გვერდზე თავჩამოდებულს მეძინა, ხელი ჩავიქნიე.
კარგია, რომ მამამ არ დამთმო. არასოდეს დავღლადებივარ.
მამაჩემი ბევრს მუშაობდა. იშვიათად ახერხებდა ოჯახთან ერთად სადილს.
მაგრამ ამ თემაზე ადრე ბრუნდებოდა სახლში:
საწოლზე ჩამოჯდებოდა და ბოხი ხმით ნელა მიკითხავდა ჰარი პოტერს. თვალები უნათებდა. ძალიან მიყვარდა ეს წუთები.
თუ ვერ ასწრებდა, საკუთარ თავს იწერდა კასეტაზე, როგორ კითხულობდა ჰარი პოტერს. იმ ჩანაწერზე მეძინა ბავშვობაში – მამაჩემის ხმას ვუსმენდი ისევ და ისევ.
ბედად, დედაც (მამაბეარი) მყავდა. ზრუნავდა ჩემზე და კვლევებში გაწაფული იყო.
ერთ დღეს, ალბათ მე-1000-ე კვლევისას, ან რომელიმე თემატურ წიგნში დისლექსიაზე წაიკითხა. იფიქრა, რომ ასეთს ვგავდი. გამამოკვლიეს. აღმოჩნდა, რომ სწორად უგრძვნია – დისლექსია მქონდა და აგრეთვე ადდ.
როცა გავიგე, რომ დისლექსია მქონდა, ბავშვურად ღრმად ამოვისუნთქე. "ბოლოსდაბოლოს!" გავიფიქრე, "არ ვარ გაფუჭებული, არც სულელი და ნამდვილად არ ვარ ზარმაცი!"
"კარგია," გავიფიქრე, "ახლა უკვე ვიცით, რასაც ვეძახით ამ პრობლემას, მოდი, გამოვასწოროთ!"
წაკითხვა ჩემთვის ისეთივე ენერგიასა და კონცენტრაციას ითხოვს, როგორც სხვას ოთხნიშნა გაყოფის ამოხსნა: 462/7=…
ერთი აბზაცის შემდეგ ვიღლები (ეს უკვე 10 მაგალითს ნიშნავს ზედიზედ),
მთელი თავი? ეს თითქოს 300 ოთხნიშნა ამოცანა იყოს ზედიზედ.
თავის შემდეგ უკვე ვეღარ ვკითხულობ. თუნდაც მთელი ძალა მოვიკრიბო, ან ვიწვები ან უაზრო შეცდომებს ვუშვებ (ვერ ვიგებ). ტვინისთვის ძალიან მძიმე ტვირთია.
მოსმენა გაცილებით ნაკლებ ენერგიას მოითხოვს, ვიდრე დეკოდირება.
მამამ ჰარი პოტერის ნამდვილი აუდიოწიგნი იპოვა ჯიმ დეილის ხმით და მაჩუქა.
22-ჯერ მოვუსმინე ზედიზედ.
ის პირველი სამი გვერდი, რომელზეც ბიბლიოთეკაში ჩამეძინა? ზეპირად ვიცოდი. წიგნის პირველ თავთან ერთად. 13 წლის შემდეგაც.
შემდეგ აღარ შევჩერებულვარ. სერიიდან ყველა წიგნს მოვუსმინე, მერე ნარნიას, ბეჭდების მბრძანებელს, სამეფო კარის თამაშებს, დედამიწის სვეტებს, ატლასს.
მოსმენას არასოდეს შევწყვეტივარ.
პატარა რომ ვიყავი, თითქოს 20 ტონა ლოდი მედო და გზას მიბლოკავდა. თითოეულ წინადადებაზე ვიწყდებოდი. ახლა კი ფრთები შევიძინე.
მოსმენის სიჩქარეს ვზრდიდი: 1x-დან 2.5x-მდე. დღითიდღე ვუწყობდი ფეხს და ყველა სიტყვას ვიმახსოვრებდი.
ვუსმენდი სკოლაში მიმავალ გზაზე. დედას ველოდებოდი, სანამ წამიყვანდა. ყოველ ღამე ძილშიც ვუსმენდი. ოთახის დალაგებისას, სეირნობისას, ტუალეტშიც კი.
კვირაში 2 აუდიოწიგნს ვასრულებდი. წელიწადში 100 წიგნს. ასე უკვე 12 წელია. ძნელი სულ არაა, პირიქით – დღის საუკეთესო ნაწილია.
სკოლაში ყველა წიგნის აუდიოვერსია არ იყო. ზაფხულში "მარლი და მე" წასაკითხად მომცეს, მაგრამ აუდიო არ ჰქონდა, ამიტომ დედასთან ვიჯექი საწოლზე და ის მიკითხავდა.
ყოველდღე სკოლაში სპეციალურ გაკვეთილზე დავდიოდი.
ბევრს ვცდილობდი. ტექნოლოგიებს ისე ვიყენებდი, როგორც სპეციალური მასწავლებელი ვერ მასწავლიდა. საკუთარ განათლებასა და ადაპტაციაზე სრულად ვაგებდი პასუხს. სხვებს ვთხოვდი დახმარებას და ვარკვევდი, როგორ ვსწავლობდი საუკეთესოდ.
თითქმის ყველა AP და წამყვან კლასზე დავდიოდი, GPA >4.0 მქონდა და ვიბრძოდი ადმინისტრაციასთან და მასწავლებლებთან, ვინც დისლექსიას "მითად" თვლიდა. მოგვიანებით ყველაფერს უფრო დეტალურად ავხსნი.
საოცარი მასწავლებლებიც მყავდა, რომლებიც წარმოუდგენლად გვერდში მედგნენ.
გაწონასწორებული შრომით (და ბევრი მასწავლებლის გამონაკლისზე დათანხმებით) ბრაუნის უნივერსიტეტში მიმიღეს.\მაგრამ ერთი პრობლემა იყო: ზაფხულის წიგნის აუდიოვერსია არ არსებობდა.
ასევე, უმეტეს სახელმძღვანელოს, მასალას, PDF-ფაილს, ელფოსტასა და ვიკიპედიას წასაკითხად აუდიოვერსია არ აქვს.
დედასთან ვიჯექი საწოლზე და ზაფხულის წიგნს მიკითხავდა. მაგრამ მასაც მუშაობა ჰქონდა და მთლიანად ვერ მოსწრო.
სანამ ბრაუნში გავფრინდებოდი, წიგნის მხოლოდ 2/3 მქონდა წაკითხული.
სხვა გზა არ მქონდა – ძველი ტექსტ-სპიჩ პროგრამა კომპიუტერიდან ამოვიღე, დარჩენილი ნაწილი ერთი ღამით iPhone-ზე ჩავიყარე და თვითმფრინავში მოვუსმინე.
გამომივიდა!
თვითონვე ვისწავლე პროგრამირება (როგორ შევძელი ეს დისლექსიით – ამას მოგვიანებით ნახავთ) და პროგრამა კიდევ გავაუმჯობესე.
შემდეგ 4 წელიწადს კოლეჯში ამ სისტემას ვხვეწდი. მაგიდასთან მიჯაჭვული წიგნებით კი არა, სწრაფად ვიღებდი ფოტოებს, საუზმეს ვჭამდი ან ლონგბორდით ლექციაზე მივდიოდი და ვრთავდი.
უპრობლემოდ მუშაობდა: კვირაში 100+ გვერდს ვუსმენდი გზაში. ზოგჯერ სავალდებულო მასალებს მხოლოდ მე ვკითხულობდი.
დღეს უკვე მილიონებს შეუძლია სწავლა და ცხოვრება Speechify-ის დახმარებით.
დაიმახსოვრე: მთავარი მისიაა იყო ის ადამიანი, ვისაც ბავშვობაში ყველაზე მეტად დააფასებდი. მაინც, ეს ჩემი მისიაა.
სითბოთი ❤
კლიფ ვეიცმანი
